Skip to content
Uttara Kanda Sarga 31 44 Shlokas

Sarga 31

Sarga 31 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.

Shloka 1
ततो रामो महातेजा विस्मयात्पुनरेव हि । उवाच प्रणतो वाक्यमगस्त्यमृषिसत्तमम् ।। 7.31.1 ।।

tato rāmo mahātejā vismayātpunareva hi | uvāca praṇato vākyamagastyamṛṣisattamam || 7.31.1 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 2
भगवन्राक्षसः क्रूरो यदाप्रभृति मेदिनीम् । पर्यटत्किं तदा लोकाः शून्या आसन्द्विजोत्तम ।। 7.31.2 ।।

bhagavanrākṣasaḥ krūro yadāprabhṛti medinīm | paryaṭatkiṃ tadā lokāḥ śūnyā āsandvijottama || 7.31.2 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 3
राजा वा राजमात्रो वा किं तदा नात्र कश्चन । धर्षणं यत्र न प्राप्तो रावणो राक्षसेश्वरः ।। 7.31.3 ।।

rājā vā rājamātro vā kiṃ tadā nātra kaścana | dharṣaṇaṃ yatra na prāpto rāvaṇo rākṣaseśvaraḥ || 7.31.3 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 4
उताहो हतवीर्यास्ते बभूवुः पृथिवीक्षितः । बहिष्कृता वरास्त्रैश्च बहवो निर्जिता नृपाः ।। 7.31.4 ।।

utāho hatavīryāste babhūvuḥ pṛthivīkṣitaḥ | bahiṣkṛtā varāstraiśca bahavo nirjitā nṛpāḥ || 7.31.4 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 5
राघवस्य वचः श्रुत्वा ह्यगस्त्यो भगवानृषिः । उवाच रामं प्रहसन्पितामह इवेश्वरम् ।। 7.31.5 ।।

rāghavasya vacaḥ śrutvā hyagastyo bhagavānṛṣiḥ | uvāca rāmaṃ prahasanpitāmaha iveśvaram || 7.31.5 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 6
इत्येवं बाधमानस्तु पार्थिवान्पार्थिवर्षभ । चचार रावणो राम पृथिवीं पृथिवीपते ।। 7.31.6 ।।

ityevaṃ bādhamānastu pārthivānpārthivarṣabha | cacāra rāvaṇo rāma pṛthivīṃ pṛthivīpate || 7.31.6 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 7
ततो माहिष्मतीं नाम पुरीं स्वर्गपुरीप्रभाम् । सम्प्राप्तो यत्र सान्निध्यं सदासीद्वसुरेतसः ।। 7.31.7 ।।

tato māhiṣmatīṃ nāma purīṃ svargapurīprabhām | samprāpto yatra sānnidhyaṃ sadāsīdvasuretasaḥ || 7.31.7 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 8
तुल्य आसीन्नृपस्तस्य प्रभावाद्वसुरेतसः । अर्जुनो नाम यत्राग्निः शरकुण्डेशयः सदा ।। 7.31.8 ।।

tulya āsīnnṛpastasya prabhāvādvasuretasaḥ | arjuno nāma yatrāgniḥ śarakuṇḍeśayaḥ sadā || 7.31.8 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 9
तमेव दिवसं सो ऽथ हैहयाधिपतिर्बली । अर्जुनो नर्मदां रन्तुं गतः स्त्रीभिः सहेश्वरः ।। 7.31.9 ।।

tameva divasaṃ so 'tha haihayādhipatirbalī | arjuno narmadāṃ rantuṃ gataḥ strībhiḥ saheśvaraḥ || 7.31.9 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 10
तमेव दिवसं सो ऽथ रावणस्तत्र आगतः । रावणो राक्षसेन्द्रस्तु तस्यामात्यानपृच्छत ।। 7.31.10 ।।

tameva divasaṃ so 'tha rāvaṇastatra āgataḥ | rāvaṇo rākṣasendrastu tasyāmātyānapṛcchata || 7.31.10 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 11
क्वार्जुनो नृपतिः शीघ्रं सम्यगाख्यातुमर्हथ । रावणो ऽहमनुप्राप्तो युद्धेप्सुर्नृवरेण ह । ममागमनमप्यग्रे युष्माभिः सन्निवेद्यताम् ।। 7.31.11 ।।

kvārjuno nṛpatiḥ śīghraṃ samyagākhyātumarhatha | rāvaṇo 'hamanuprāpto yuddhepsurnṛvareṇa ha | mamāgamanamapyagre yuṣmābhiḥ sannivedyatām || 7.31.11 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 12
इत्येवं रावणेनोक्तास्ते ऽमात्याः सुविपश्चितः । अब्रुवन्राक्षसपतिमसान्निध्यं महीपतेः ।। 7.31.12 ।।

ityevaṃ rāvaṇenoktāste 'mātyāḥ suvipaścitaḥ | abruvanrākṣasapatimasānnidhyaṃ mahīpateḥ || 7.31.12 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 13
श्रुत्वा विश्रवसः पुत्रः पौराणामर्जुनं गतम् । अपसृत्यागतो विन्ध्यं हिमवत्सन्निभं गिरिम् ।। 7.31.13 ।।

śrutvā viśravasaḥ putraḥ paurāṇāmarjunaṃ gatam | apasṛtyāgato vindhyaṃ himavatsannibhaṃ girim || 7.31.13 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 14
स तमभ्रमिवाविष्टमुद्भ्रन्तमिव मेदिनीम् । अपश्यद्रावणो विन्ध्यमालिखन्तमिवाम्बरम् ।। 7.31.14 ।।

sa tamabhramivāviṣṭamudbhrantamiva medinīm | apaśyadrāvaṇo vindhyamālikhantamivāmbaram || 7.31.14 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 15
सहस्रशिखरोपेतं सिंहाध्युषितकन्दरम् । प्रपातपतितैस्तोयैः साट्टहासमिवाम्बुधिम् ।। 7.31.15 ।।

sahasraśikharopetaṃ siṃhādhyuṣitakandaram | prapātapatitaistoyaiḥ sāṭṭahāsamivāmbudhim || 7.31.15 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 16
देवदानवगन्धर्वैः साप्सरोगणकिन्नरैः । स्वस्त्रीभिः क्रीडमानैश्च स्वर्गभूतं महोच्छ्रयम् ।। 7.31.16 ।।

devadānavagandharvaiḥ sāpsarogaṇakinnaraiḥ | svastrībhiḥ krīḍamānaiśca svargabhūtaṃ mahocchrayam || 7.31.16 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 17
नदीभिः स्यन्दमानाभिः स्फटिकप्रतिमं जलम् । फणाभिश्चलजिह्वाभिरनन्तमिव विष्ठितम् ।। 7.31.17 ।।

nadībhiḥ syandamānābhiḥ sphaṭikapratimaṃ jalam | phaṇābhiścalajihvābhiranantamiva viṣṭhitam || 7.31.17 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 18
उत्क्रामन्तं दरीवन्तं हिमवत्सन्निभं गिरिम् । पश्यमानस्ततो विन्ध्यं रावणो नर्मदां ययौ ।। 7.31.18 ।।

utkrāmantaṃ darīvantaṃ himavatsannibhaṃ girim | paśyamānastato vindhyaṃ rāvaṇo narmadāṃ yayau || 7.31.18 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 19
चलोपलजलां पुण्यां पश्चिमोदधिगामिनीम् ।। 7.31.19 ।।

calopalajalāṃ puṇyāṃ paścimodadhigāminīm || 7.31.19 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 20
महिषैः सृमरैः सिंहैः शार्दूलर्क्षगजोत्तमैः । उष्णाभितप्तैस्तृषितैः सङ्क्षोभितजलाशयाम् ।। 7.31.20 ।।

mahiṣaiḥ sṛmaraiḥ siṃhaiḥ śārdūlarkṣagajottamaiḥ | uṣṇābhitaptaistṛṣitaiḥ saṅkṣobhitajalāśayām || 7.31.20 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 21
चक्रवाकैः सकारण्डैः सहंसजलकुक्कुटैः । सारसैश्च सदा मत्तैः सुकूजद्भिः समावृताम् ।। 7.31.21 ।।

cakravākaiḥ sakāraṇḍaiḥ sahaṃsajalakukkuṭaiḥ | sārasaiśca sadā mattaiḥ sukūjadbhiḥ samāvṛtām || 7.31.21 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 22
फुल्लद्रुमकृतोत्तंसां चक्रवाकयुगस्तनीम् । विस्तीर्णपुलिनश्रोणीं हंसावलिसुमेखलाम् ।। 7.31.22 ।।

phulladrumakṛtottaṃsāṃ cakravākayugastanīm | vistīrṇapulinaśroṇīṃ haṃsāvalisumekhalām || 7.31.22 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 23
पुष्परेण्वनुलिप्ताङ्गीं जलफेनामलांशुकाम् । जलावगाहसंस्पर्शां फुल्लोत्पलशुभेक्षणाम् । पुष्पकादवरुह्याशु नर्मदां सरितां वराम् ।। 7.31.23 ।।

puṣpareṇvanuliptāṅgīṃ jalaphenāmalāṃśukām | jalāvagāhasaṃsparśāṃ phullotpalaśubhekṣaṇām | puṣpakādavaruhyāśu narmadāṃ saritāṃ varām || 7.31.23 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 24
इष्टामिव वरां नारीमवगाह्य दशाननः । स तस्याः पुलिने रम्ये नानामुनिनिषेविते ।। 7.31.24 ।।

iṣṭāmiva varāṃ nārīmavagāhya daśānanaḥ | sa tasyāḥ puline ramye nānāmuniniṣevite || 7.31.24 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 25
उपोपविष्टैः सचिवैः सार्धं राक्षसपुङ्गवः । प्रख्याय नर्मदां सो ऽथ गङ्गेयमिति रावणः ।। 7.31.25 ।।

upopaviṣṭaiḥ sacivaiḥ sārdhaṃ rākṣasapuṅgavaḥ | prakhyāya narmadāṃ so 'tha gaṅgeyamiti rāvaṇaḥ || 7.31.25 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 26
नर्मदादर्शजं हर्षमाप्तवान् राक्षसाधिपः । उवाच सचिवांस्तत्र सलीलं शुकसारणौ ।। 7.31.26 ।।

narmadādarśajaṃ harṣamāptavān rākṣasādhipaḥ | uvāca sacivāṃstatra salīlaṃ śukasāraṇau || 7.31.26 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 27
एष रश्मिसहस्रेण जगत्कृत्वैव काञ्चनम् । तीक्ष्णतापकरः सूर्यो नभसो ऽर्धं समाश्रितः ।। 7.31.27 ।।

eṣa raśmisahasreṇa jagatkṛtvaiva kāñcanam | tīkṣṇatāpakaraḥ sūryo nabhaso 'rdhaṃ samāśritaḥ || 7.31.27 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 28
मामासीनं विदित्वैव चन्द्रायति दिवाकरः ।। 7.31.28 ।।

māmāsīnaṃ viditvaiva candrāyati divākaraḥ || 7.31.28 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 29
नर्मदाजलशीतश्च सुगन्धिः श्रमनाशनः । मद्भयादनिलो ऽप्यत्र वात्येष सुसमाहितः ।। 7.31.29 ।।

narmadājalaśītaśca sugandhiḥ śramanāśanaḥ | madbhayādanilo 'pyatra vātyeṣa susamāhitaḥ || 7.31.29 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 30
इयं वापि सरिच्छ्रेष्ठा नर्मदा नर्मवर्धिनी । नक्रमीनविहङ्गोर्मिः सभयेवाङ्गना स्थिता ।। 7.31.30 ।।

iyaṃ vāpi saricchreṣṭhā narmadā narmavardhinī | nakramīnavihaṅgormiḥ sabhayevāṅganā sthitā || 7.31.30 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 31
तद्भवन्तः क्षताः शस्त्रैर्नृपैरिन्द्रसमैर्युधि । चन्दनस्य रसेनेव रुधिरेण समुक्षिताः ।। 7.31.31 ।।

tadbhavantaḥ kṣatāḥ śastrairnṛpairindrasamairyudhi | candanasya raseneva rudhireṇa samukṣitāḥ || 7.31.31 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 32
ते यूयमवगाहध्वं नर्मदां शर्मदां शुभाम् । महापद्ममुखा मत्ता गङ्गामिव गहागजाः । अस्यां स्नात्वा महानद्यां पाप्मानं विप्रमोक्ष्यथ ।। 7.31.32 ।।

te yūyamavagāhadhvaṃ narmadāṃ śarmadāṃ śubhām | mahāpadmamukhā mattā gaṅgāmiva gahāgajāḥ | asyāṃ snātvā mahānadyāṃ pāpmānaṃ vipramokṣyatha || 7.31.32 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 33
अहमप्यद्य पुलिने शरदिन्दुसमप्रभे । पुष्पोपहारं शनकैः करिष्यामि कपर्दिनः ।। 7.31.33 ।।

ahamapyadya puline śaradindusamaprabhe | puṣpopahāraṃ śanakaiḥ kariṣyāmi kapardinaḥ || 7.31.33 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 34
रावणेनैवमुक्तास्तु प्रहस्तशुकसारणाः । समहोदरधूम्राक्षा नर्मदां विजगाहिरे ।। 7.31.34 ।।

rāvaṇenaivamuktāstu prahastaśukasāraṇāḥ | samahodaradhūmrākṣā narmadāṃ vijagāhire || 7.31.34 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 35
राक्षसेन्द्रगजैस्तैस्तु क्षोभिता नर्मदा नदी । वामनाञ्जनपद्माद्यैर्गङ्गा इव महागजैः ।। 7.31.35 ।।

rākṣasendragajaistaistu kṣobhitā narmadā nadī | vāmanāñjanapadmādyairgaṅgā iva mahāgajaiḥ || 7.31.35 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 36
ततस्ते राक्षसाः स्नात्वा नर्मदायां महाबलाः । उत्तीर्य पुष्पाण्याजह्रुर्बल्यर्थं रावणस्य तु ।। 7.31.36 ।।

tataste rākṣasāḥ snātvā narmadāyāṃ mahābalāḥ | uttīrya puṣpāṇyājahrurbalyarthaṃ rāvaṇasya tu || 7.31.36 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 37
नर्मदापुलिने हृद्ये शुभ्राभ्रसदृशप्रभे । राक्षसैस्तु मुहूर्तेन कृतः पुष्पमयो गिरिः ।। 7.31.37 ।।

narmadāpuline hṛdye śubhrābhrasadṛśaprabhe | rākṣasaistu muhūrtena kṛtaḥ puṣpamayo giriḥ || 7.31.37 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 38
पुष्पेषूपहृतेष्वेवं रावणो राक्षसेश्वरः । अवतीर्णो नदीं स्नातुं गङ्गामिव महागजः ।। 7.31.38 ।।

puṣpeṣūpahṛteṣvevaṃ rāvaṇo rākṣaseśvaraḥ | avatīrṇo nadīṃ snātuṃ gaṅgāmiva mahāgajaḥ || 7.31.38 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 39
तत्र स्नात्वा च विधिवज्जप्त्वा जप्यमनुत्तमम् । नर्मदासलिलात्तस्मादुत्ततार स रावणः ।। 7.31.39 ।।

tatra snātvā ca vidhivajjaptvā japyamanuttamam | narmadāsalilāttasmāduttatāra sa rāvaṇaḥ || 7.31.39 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 40
ततः क्लिन्नाम्बरं त्यक्त्वा शुक्लवस्त्रसमावृतम् । रावणं प्राञ्जलिं यान्तमन्वयुः सर्वराक्षसाः ।। 7.31.40 ।।

tataḥ klinnāmbaraṃ tyaktvā śuklavastrasamāvṛtam | rāvaṇaṃ prāñjaliṃ yāntamanvayuḥ sarvarākṣasāḥ || 7.31.40 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 41
तद्गतीवशमापन्ना मूर्तिमन्त इवाचलाः । यत्र यत्र च याति स्म रावणो राक्षसेश्वरः । जाम्बूनदमयं लिङ्गं तत्र तत्र स्म नीयते ।। 7.31.41 ।।

tadgatīvaśamāpannā mūrtimanta ivācalāḥ | yatra yatra ca yāti sma rāvaṇo rākṣaseśvaraḥ | jāmbūnadamayaṃ liṅgaṃ tatra tatra sma nīyate || 7.31.41 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 42
वालुकावेदिमध्ये तु तल्लिङ्गं स्थाप्य रावणः । अर्चयामास गन्धैश्च पुष्पैश्चामृतगन्धिभिः ।। 7.31.42 ।।

vālukāvedimadhye tu talliṅgaṃ sthāpya rāvaṇaḥ | arcayāmāsa gandhaiśca puṣpaiścāmṛtagandhibhiḥ || 7.31.42 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 43
ततः सतामार्तिहरं परं वरं वरप्रदं चन्द्रमयूखभूषणम् । समर्चयित्वा स निशाचरो जगौ प्रसार्य हस्तान्प्रणनर्त चाग्रतः ।। 7.31.43 ।।

tataḥ satāmārtiharaṃ paraṃ varaṃ varapradaṃ candramayūkhabhūṣaṇam | samarcayitvā sa niśācaro jagau prasārya hastānpraṇanarta cāgrataḥ || 7.31.43 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 44
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमदुत्तरकाण्डे एकत्रिंशः सर्गः ।। 31 ।।

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe ekatriṃśaḥ sargaḥ || 31 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.