tato dvādaśame varṣe śatraghno rāmapālitām | ayodhyāṃ cakame gantumalpabhṛtyabalānugaḥ || 7.71.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
Sarga 71 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.
tato dvādaśame varṣe śatraghno rāmapālitām | ayodhyāṃ cakame gantumalpabhṛtyabalānugaḥ || 7.71.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tato mantripurogāṃśca balamukhyānnivartya ca | jagāma hayamukhyaiśca rathānāṃ ca śatena saḥ || 7.71.2 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa gatvā gaṇitānvāsānsaptāṣṭau raghunandanaḥ | vālmīkyāśramamāgatya vāsaṃ cakre mahāyaśāḥ || 7.71.3 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
so 'bhivādya tataḥ pādau vālmīkeḥ puruṣarṣabhaḥ | pādyamardhyaṃ tathātithyaṃ jagrāha munihastataḥ || 7.71.4 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
bahurūpāḥ sumadhurāḥ kathāstatra sahasraśaḥ | kathayāmāsa sa muniḥ śatrughnāya mahātmane || 7.71.5 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
uvāca ca munirvākyaṃ lavaṇasya vadhāśritam | suduṣkaraṃ kṛtaṃ karma lavaṇaṃ nighnatā tvayā || 7.71.6 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
bahavaḥ pārthivāḥ saumya hatāḥ sabalavāhanāḥ | lavaṇena mahābāho yudhyamānā mahābalāḥ || 7.71.7 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa tvayā nihataḥ pāpo līlayā puruṣarṣabha | jagataśca bhayaṃ tatra praśāntaṃ tava tejasā || 7.71.8 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
rāvaṇasya vadho ghoro yatnena mahatā kṛtaḥ | idaṃ tu sumahatkarma tvayā kṛtamayatnataḥ || 7.71.9 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
prītiścāsminparā jātā devānāṃ lavaṇe hate | bhūtānāṃ caiva sarveṣāṃ jagataśca priyaṃ kṛtam || 7.71.10 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tacca yuddhaṃ mayā dṛṣṭaṃ yathāvatpuruṣarṣabha | sabhāyāṃ vāsavasyātha upaviṣṭena rāghava || 7.71.11 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
mamāpi paramā prītirhṛdi śatrughna vartate | upāghrāsyāmi te mūrdhni snehasyaiṣā parā gatiḥ || 7.71.12 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ityuktvā mūrdhni śatrughnamupāghrāya mahāmuniḥ | ātithyamakarottasya ye ca tasya padānugāḥ || 7.71.13 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa bhuktavānnaraśreṣṭho gītamādhuryamuttamam | śuśrāva rāmacaritaṃ tasminkāle yathākṛmam || 7.71.14 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tantrīlayasamāyuktaṃ tristhānakaraṇānvitam | saṃskṛtaṃ lakṣaṇopetaṃ samatālasamanvitam | śuśrāva rāmacaritaṃ tasminkāle purā kṛtam || 7.71.15 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tānyakṣarāṇi satyāni yathāvṛttāni pūrvaśaḥ | śrutvā puruṣaśārdūlo visañjño bāṣpalocanaḥ || 7.71.16 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa muhūrtamivāsañjño viniḥśvasya muhurmuhuḥ | tasmin gīte yathāvṛttaṃ vartamānamivāśṛṇot || 7.71.17 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
padānugāśca ye rājñastāṃ śrutvā gītisampadam | avāṅmukhāśca dīnāśca hyāścaryamiti cābruvan || 7.71.18 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
parasparaṃ ca ye tatra sainikāḥ sambabhāṣire | kimidaṃ kva ca vartāmaḥ kimetatsvapnadarśanam || 7.71.19 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
artho yo naḥ purā dṛṣṭastamāśramapade punaḥ | śṛṇumaḥ kimidaṃ svapno gītabandhaṃ śriyo bhavet || 7.71.20 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
vismayaṃ te paraṃ gatvā śatrughnamidamabruvan | sādhu pṛccha naraśreṣṭha vālmīkiṃ munipuṅgavam || 7.71.21 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
śatrughnastvabravītsarvānkautūhalasamanvitān | sainikā na kṣamo 'smākaṃ paripraṣṭumihedṛśaḥ || 7.71.22 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
āścaryāṇi bahūnīha bhavantyasyāśrame muneḥ | na tu kautūhalādyuktamanveṣṭuṃ taṃ mahāmunim || 7.71.23 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
evaṃ tadvākyamuktvā ca sainikānraghunandanaḥ | abhivādya maharṣiṃ taṃ svaṃ niveśaṃ yayau tadā || 7.71.24 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe ekasaptatimaḥ sargaḥ || 71 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.