Skip to content
Uttara Kanda Sarga 73 20 Shlokas

Sarga 73

Sarga 73 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.

Shloka 1
प्रस्थाप्य तु स शत्रुघ्नं भ्रातृभ्यां सह राघवः । प्रमुमोद सुखी राज्यं धर्मेण परिपालयन् ।। 7.73.1 ।।

prasthāpya tu sa śatrughnaṃ bhrātṛbhyāṃ saha rāghavaḥ | pramumoda sukhī rājyaṃ dharmeṇa paripālayan || 7.73.1 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 2
ततः कतिपयाहःसु वृद्धो जानपदो द्विजः । मृतं बालमुपादाय राजद्वारमुपागमत् ।। 7.73.2 ।।

tataḥ katipayāhaḥsu vṛddho jānapado dvijaḥ | mṛtaṃ bālamupādāya rājadvāramupāgamat || 7.73.2 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 3
रुदन्बहुविधा वाचः स्नेहदुःखसमन्विताः । असकृत्पुत्र पुत्रेति वाक्यमेतदुवाच ह ।। 7.73.3 ।।

rudanbahuvidhā vācaḥ snehaduḥkhasamanvitāḥ | asakṛtputra putreti vākyametaduvāca ha || 7.73.3 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 4
किं नु मे दुष्कृतं कर्म पुरा देहान्तरे कृतम् । यदहं पुत्रमेकं त्वां पश्यामि निधनं गतम् ।। 7.73.4 ।।

kiṃ nu me duṣkṛtaṃ karma purā dehāntare kṛtam | yadahaṃ putramekaṃ tvāṃ paśyāmi nidhanaṃ gatam || 7.73.4 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 5
अप्राप्तयौवनं बालं पञ्चवर्षसहस्रकम् । अकाले कालमापन्नं मम दुःखाय पुत्रक ।। 7.73.5 ।।

aprāptayauvanaṃ bālaṃ pañcavarṣasahasrakam | akāle kālamāpannaṃ mama duḥkhāya putraka || 7.73.5 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 6
अल्पैरहोभिर्निधनं गमिष्यामि न संशयः । अहं च जननी चैव तव शोकेन पुत्रक ।। 7.73.6 ।।

alpairahobhirnidhanaṃ gamiṣyāmi na saṃśayaḥ | ahaṃ ca jananī caiva tava śokena putraka || 7.73.6 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 7
न स्मराम्यनृतं ह्युक्तं न च हिंसां स्मराम्यहम् । सर्वेषां प्राणिनां पापं कृतं नैव स्मराम्यहम् ।। 7.73.7 ।।

na smarāmyanṛtaṃ hyuktaṃ na ca hiṃsāṃ smarāmyaham | sarveṣāṃ prāṇināṃ pāpaṃ kṛtaṃ naiva smarāmyaham || 7.73.7 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 8
केनाद्य दुष्कृतेनायं बाल एव ममात्मजः । अकृत्वा पितृकार्याणि गतो वैवस्वतक्षयम् ।। 7.73.8 ।।

kenādya duṣkṛtenāyaṃ bāla eva mamātmajaḥ | akṛtvā pitṛkāryāṇi gato vaivasvatakṣayam || 7.73.8 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 9
नेदृशं दृष्टपूर्वं मे श्रुतं वा घोरदर्शनम् । मृत्युरप्राप्तकालानां रामस्य विषये यथा ।। 7.73.9 ।।

nedṛśaṃ dṛṣṭapūrvaṃ me śrutaṃ vā ghoradarśanam | mṛtyuraprāptakālānāṃ rāmasya viṣaye yathā || 7.73.9 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 10
रामस्य दुष्कृतं किञ्चिन्महदस्ति न संशयः । यथा हि विषयस्थानां बालानां मृत्युरागतः ।। 7.73.10 ।।

rāmasya duṣkṛtaṃ kiñcinmahadasti na saṃśayaḥ | yathā hi viṣayasthānāṃ bālānāṃ mṛtyurāgataḥ || 7.73.10 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 11
नह्यन्यविषयस्थानां बालानां मृत्युतो भयम् । त्वं राजञ्जीवयस्वैनं बालं मृत्युवशं गतम् ।। 7.73.11 ।।

nahyanyaviṣayasthānāṃ bālānāṃ mṛtyuto bhayam | tvaṃ rājañjīvayasvainaṃ bālaṃ mṛtyuvaśaṃ gatam || 7.73.11 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 12
राजद्वारि मरिष्यामि पत्न्या सार्धमनाथवत् । ब्रह्महत्यां ततो राम समुपेत्य सुखी भव ।। 7.73.12 ।।

rājadvāri mariṣyāmi patnyā sārdhamanāthavat | brahmahatyāṃ tato rāma samupetya sukhī bhava || 7.73.12 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 13
भ्रातृभिः सहितो राजन्दीर्घमायुरवाप्स्यसि । उषिताः स्म सुखं राज्ये तवास्मिन्सुमहाबल ।। 7.73.13 ।।

bhrātṛbhiḥ sahito rājandīrghamāyuravāpsyasi | uṣitāḥ sma sukhaṃ rājye tavāsminsumahābala || 7.73.13 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 14
इदं तु पतितं तस्मात्तव राम वशे स्थिताः । कालस्य वशमापन्नाः स्वल्पं हि नहि नः सुखम् ।। 7.73.14 ।।

idaṃ tu patitaṃ tasmāttava rāma vaśe sthitāḥ | kālasya vaśamāpannāḥ svalpaṃ hi nahi naḥ sukham || 7.73.14 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 15
सम्प्रत्यनाथो विषय इक्ष्वाकूणां महात्मनाम् । रामं नाथमिहासाद्य बालान्तकरणं ध्रुवम् ।। 7.73.15 ।।

sampratyanātho viṣaya ikṣvākūṇāṃ mahātmanām | rāmaṃ nāthamihāsādya bālāntakaraṇaṃ dhruvam || 7.73.15 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 16
राजदोषैर्विपद्यन्ते प्रजा ह्यविधिपालिताः । असद्वृत्ते तु नृपतावकाले म्रियते जनः ।। 7.73.16 ।।

rājadoṣairvipadyante prajā hyavidhipālitāḥ | asadvṛtte tu nṛpatāvakāle mriyate janaḥ || 7.73.16 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 17
यद्वा पुरेष्वयुक्तानि जना जनपदेषु च । कुर्वते न च रक्षा ऽस्ति तदा कालकृतं भयम् ।। 7.73.17 ।।

yadvā pureṣvayuktāni janā janapadeṣu ca | kurvate na ca rakṣā 'sti tadā kālakṛtaṃ bhayam || 7.73.17 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 18
सुव्यक्तं राजदोषो हि भविष्यति न संशयः । पुरे जनपदे चापि ततो बालवधो ह्ययम् ।। 7.73.18 ।।

suvyaktaṃ rājadoṣo hi bhaviṣyati na saṃśayaḥ | pure janapade cāpi tato bālavadho hyayam || 7.73.18 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 19
एवं बहुविधैर्वाक्यैरुपरुध्य मुहुर्मुहुः । राजानं दुःखसन्तप्तः सुतं तमुपगूहते ।। 7.73.19 ।।

evaṃ bahuvidhairvākyairuparudhya muhurmuhuḥ | rājānaṃ duḥkhasantaptaḥ sutaṃ tamupagūhate || 7.73.19 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 20
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमदुत्तरकाण्डे त्रिसप्ततितमः सर्गः ।। 73 ।।

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe trisaptatitamaḥ sargaḥ || 73 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.