Skip to content
Uttara Kanda Sarga 78 31 Shlokas

Sarga 78

Sarga 78 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.

Shloka 1
श्रुत्वा तु भाषितं वाक्यं मम राम शुभाक्षरम् । प्राञ्जलिः प्रत्युवाचेदं स स्वर्गी रघुनन्दन ।। 7.78.1 ।।

śrutvā tu bhāṣitaṃ vākyaṃ mama rāma śubhākṣaram | prāñjaliḥ pratyuvācedaṃ sa svargī raghunandana || 7.78.1 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 2
शृणु ब्रह्मन्पुरा वृत्तं ममैतत्सुखदुःखयोः । अनतिक्रमणीयं हि यथा पृच्छसि मां द्विज ।। 7.78.2 ।।

śṛṇu brahmanpurā vṛttaṃ mamaitatsukhaduḥkhayoḥ | anatikramaṇīyaṃ hi yathā pṛcchasi māṃ dvija || 7.78.2 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 3
पुरा वैदर्भको राजा पिता मम महायशाः । सुदेव इति विख्यातस्त्रिषु लोकेषु वीर्यवान् ।। 7.78.3 ।।

purā vaidarbhako rājā pitā mama mahāyaśāḥ | sudeva iti vikhyātastriṣu lokeṣu vīryavān || 7.78.3 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 4
तस्य पुत्रद्वयं ब्रह्मन्द्वाभ्यां स्त्रीभ्यामजायत । अहं श्वेत इति ख्यातो यवीयान्सुरथो ऽभवत् ।। 7.78.4 ।।

tasya putradvayaṃ brahmandvābhyāṃ strībhyāmajāyata | ahaṃ śveta iti khyāto yavīyānsuratho 'bhavat || 7.78.4 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 5
ततः पितरि स्वर्याते पौरा मामभ्यषेचयन् । तत्राहं कृतवान्राज्यं धर्म्यं च सुसमाहितः ।। 7.78.5 ।।

tataḥ pitari svaryāte paurā māmabhyaṣecayan | tatrāhaṃ kṛtavānrājyaṃ dharmyaṃ ca susamāhitaḥ || 7.78.5 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 6
एवं वर्षसहस्राणि समतीतानि सुव्रत । राज्यं कारयतो ब्रह्मन्प्रजा धर्मेण रक्षतः ।। 7.78.6 ।।

evaṃ varṣasahasrāṇi samatītāni suvrata | rājyaṃ kārayato brahmanprajā dharmeṇa rakṣataḥ || 7.78.6 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 7
सो ऽहं निमित्ते कस्मिंश्चिद्विज्ञातायुर्द्विजोत्तम । कालधर्मं हृदि न्यस्य ततो वनमुपागमम् ।। 7.78.7 ।।

so 'haṃ nimitte kasmiṃścidvijñātāyurdvijottama | kāladharmaṃ hṛdi nyasya tato vanamupāgamam || 7.78.7 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 8
सो ऽहं वनमिदं दुर्गं मृगपक्षिविवर्जितम् । तपश्चर्तुं प्रविष्टो ऽस्मि समीपे सरसः शुभे ।। 7.78.8 ।।

so 'haṃ vanamidaṃ durgaṃ mṛgapakṣivivarjitam | tapaścartuṃ praviṣṭo 'smi samīpe sarasaḥ śubhe || 7.78.8 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 9
भ्रातरं सुरथं राज्ये ह्यभिषिच्य महीपतिम् । इदं सरः समासाद्य तपस्तप्तं मया चिरम् ।। 7.78.9 ।।

bhrātaraṃ surathaṃ rājye hyabhiṣicya mahīpatim | idaṃ saraḥ samāsādya tapastaptaṃ mayā ciram || 7.78.9 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 10
सो ऽहं वर्षसहस्राणि तपस्त्रीणि महावने । तप्त्वा सुदुष्करं प्राप्तो ब्रह्मलोकमनुत्तमम् ।। 7.78.10 ।।

so 'haṃ varṣasahasrāṇi tapastrīṇi mahāvane | taptvā suduṣkaraṃ prāpto brahmalokamanuttamam || 7.78.10 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 11
तस्य मे स्वर्गभूतस्य क्षुत्पिपासे द्विजोत्तम । बाधेते परमोदार ततो ऽहं व्यथितेन्द्रियः । गत्वा त्रिभुवनश्रेष्ठं पितामहमुवाच ह ।। 7.78.11 ।।

tasya me svargabhūtasya kṣutpipāse dvijottama | bādhete paramodāra tato 'haṃ vyathitendriyaḥ | gatvā tribhuvanaśreṣṭhaṃ pitāmahamuvāca ha || 7.78.11 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 12
भगवन्ब्रह्मलोको ऽयं क्षुत्पिपासाविवर्जितः । कस्यायं कर्मणः पाकः क्षुत्पिपासानुगो ह्यहम् ।। 7.78.12 ।।

bhagavanbrahmaloko 'yaṃ kṣutpipāsāvivarjitaḥ | kasyāyaṃ karmaṇaḥ pākaḥ kṣutpipāsānugo hyaham || 7.78.12 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 13
आहारः कश्च मे देव तन्मे ब्रूहि पितामह ।। 7.78.13 ।।

āhāraḥ kaśca me deva tanme brūhi pitāmaha || 7.78.13 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 14
पितामहस्तु मामाह तवाहारः सुदेवज । स्वादूनि स्वानि मांसानि तानि भक्षय नित्यशः ।। 7.78.14 ।।

pitāmahastu māmāha tavāhāraḥ sudevaja | svādūni svāni māṃsāni tāni bhakṣaya nityaśaḥ || 7.78.14 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 15
स्वशरीरं त्वया पुष्टं कुर्वता तप उत्तमम् । अनुप्तं रोहते श्वेत न कदाचिन्महामते ।। 7.78.15 ।।

svaśarīraṃ tvayā puṣṭaṃ kurvatā tapa uttamam | anuptaṃ rohate śveta na kadācinmahāmate || 7.78.15 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 16
तृप्तिर्न ते ऽस्ति सूक्ष्मा ऽपि वने सत्वनिषेविते । पुरा तु भिक्षमाणाय भिक्षा वै यतये नृप । न हि दत्ता त्वयेन्द्राभ यस्मादतिथये ऽपि वै ।। 7.78.16 ।।

tṛptirna te 'sti sūkṣmā 'pi vane satvaniṣevite | purā tu bhikṣamāṇāya bhikṣā vai yataye nṛpa | na hi dattā tvayendrābha yasmādatithaye 'pi vai || 7.78.16 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 17
दत्तं न ते ऽस्ति सूक्ष्मो ऽपि तप एव निषेवसे । तेन स्वर्गगतो वत्स बाध्यसे क्षुत्पिपासया ।। 7.78.17 ।।

dattaṃ na te 'sti sūkṣmo 'pi tapa eva niṣevase | tena svargagato vatsa bādhyase kṣutpipāsayā || 7.78.17 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 18
स त्वं सुपुष्टमाहारैः स्वशरीरमनुत्तमम् । भक्षयित्वामृतरसं तेन तृप्तिर्भविष्यति ।। 7.78.18 ।।

sa tvaṃ supuṣṭamāhāraiḥ svaśarīramanuttamam | bhakṣayitvāmṛtarasaṃ tena tṛptirbhaviṣyati || 7.78.18 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 19
यदा तु तद्वनं श्वेत अगस्त्यः सुमहानृषिः । आगमिष्यति दुर्धर्षस्तदा कृच्छ्राद्विमोक्ष्यते ।। 7.78.19 ।।

yadā tu tadvanaṃ śveta agastyaḥ sumahānṛṣiḥ | āgamiṣyati durdharṣastadā kṛcchrādvimokṣyate || 7.78.19 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 20
स हि तारयितुं सौम्य शक्तः सुरगणानपि । किं पुनस्त्वां महाबाहो क्षुत्पिपासावशं गतम् ।। 7.78.20 ।।

sa hi tārayituṃ saumya śaktaḥ suragaṇānapi | kiṃ punastvāṃ mahābāho kṣutpipāsāvaśaṃ gatam || 7.78.20 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 21
सो ऽहं भगवतः श्रुत्वा देवदेवस्य निश्चयम् । आहारं गर्हितं स्वशरीरं द्विजोत्तम ।। 7.78.21 ।।

so 'haṃ bhagavataḥ śrutvā devadevasya niścayam | āhāraṃ garhitaṃ svaśarīraṃ dvijottama || 7.78.21 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 22
बहून्वर्षगणान्ब्रह्मन्भुज्यमानमिदं मया । क्षयं नाभ्येति ब्रह्मर्षे तृप्तिश्चापि ममोत्तमा ।। 7.78.22 ।।

bahūnvarṣagaṇānbrahmanbhujyamānamidaṃ mayā | kṣayaṃ nābhyeti brahmarṣe tṛptiścāpi mamottamā || 7.78.22 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 23
तस्य मे कृच्छ्रभूतस्य कृच्छ्रादस्माद्विमोचय । अन्येषां न गतिर्ह्यत्र कुम्भयोनिमृते द्विजम् ।। 7.78.23 ।।

tasya me kṛcchrabhūtasya kṛcchrādasmādvimocaya | anyeṣāṃ na gatirhyatra kumbhayonimṛte dvijam || 7.78.23 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 24
इदमाभरणं सौम्य तारणार्थं द्विजोत्तम । प्रतिगृह्णीष्व भद्रं ते प्रसादं कर्तुमर्हसि ।। 7.78.24 ।।

idamābharaṇaṃ saumya tāraṇārthaṃ dvijottama | pratigṛhṇīṣva bhadraṃ te prasādaṃ kartumarhasi || 7.78.24 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 25
इदं तावत्सुवर्णं च धनं वस्त्राणि च द्विज । भक्ष्यं भोज्यं च ब्रह्मर्षे ददात्याभरणानि च ।। 7.78.25 ।।

idaṃ tāvatsuvarṇaṃ ca dhanaṃ vastrāṇi ca dvija | bhakṣyaṃ bhojyaṃ ca brahmarṣe dadātyābharaṇāni ca || 7.78.25 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 26
सर्वान्कामान्प्रयच्छामि भोगांश्च मुनिपुङ्गव । तारणे भगवन्मह्यं प्रसादं कर्तुमर्हसि ।। 7.78.26 ।।

sarvānkāmānprayacchāmi bhogāṃśca munipuṅgava | tāraṇe bhagavanmahyaṃ prasādaṃ kartumarhasi || 7.78.26 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 27
तस्याहं स्वर्गिणो वाक्यं श्रुत्वा दुःखसमन्वितम् । तारणायोपजग्राह तदाभरणमुत्तमम् ।। 7.78.27 ।।

tasyāhaṃ svargiṇo vākyaṃ śrutvā duḥkhasamanvitam | tāraṇāyopajagrāha tadābharaṇamuttamam || 7.78.27 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 28
मया प्रतिगृहीते तु तस्मिन्नाभरणे शुभे । मानुषः पूर्वको देहो राजर्षेर्विननाश ह ।। 7.78.28 ।।

mayā pratigṛhīte tu tasminnābharaṇe śubhe | mānuṣaḥ pūrvako deho rājarṣervinanāśa ha || 7.78.28 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 29
प्रनष्टे तु शरीरे ऽसौ राजर्षिः परया मुदा । तृप्तः प्रमुदितो राजा जगाम त्रिदिवं सुखम् ।। 7.78.29 ।।

pranaṣṭe tu śarīre 'sau rājarṣiḥ parayā mudā | tṛptaḥ pramudito rājā jagāma tridivaṃ sukham || 7.78.29 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 30
तेनेदं शक्रतुल्येन दिव्यमाभरणं मम । तस्मिन्निमित्ते काकुत्स्थ दत्तमद्भुतदर्शनम् ।। 7.78.30 ।।

tenedaṃ śakratulyena divyamābharaṇaṃ mama | tasminnimitte kākutstha dattamadbhutadarśanam || 7.78.30 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.

Shloka 31
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीये आदिकाव्ये श्रीमदुत्तरकाण्डे ऽष्टसप्ततितमः सर्गः ।। 78 ।।

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe 'ṣṭasaptatitamaḥ sargaḥ || 78 ||

Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.