tacchrutvā bhāṣitaṃ tasya rāmasyākliṣṭa karmaṇaḥ | dvāssthaḥ kumārāvāhūya rāghavāya nyavedayat || 7.83.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
Sarga 83 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.
tacchrutvā bhāṣitaṃ tasya rāmasyākliṣṭa karmaṇaḥ | dvāssthaḥ kumārāvāhūya rāghavāya nyavedayat || 7.83.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
dṛṣṭvā tu rāghavaḥ prāptau priyau bharatalakṣmaṇau | pariṣvajya tadā rāmo vākyametaduvāca ha || 7.83.2 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
kṛtaṃ mayā yathā tathyaṃ dvijakāryamanuttamam | dharmasetumatho bhūyaḥ kartumicchāmi rāghavau || 7.83.3 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
akṣayyaścāvyayaścaiva dharmaseturmato mama | dharmaprasādhakaṃ hyetat sarvapāpapraṇāśanam || 7.83.4 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
yuvābhyāmātmabhūtābhyāṃ rājasūyamanuttamam | sahito yaṣṭumicchāmi tatra dharmo hi śāśvataḥ || 7.83.5 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
iṣṭvā tu rājasūyena mitraḥ śatrunibarhaṇaḥ | suhutena suyajñena varuṇatvamupāgamat || 7.83.6 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
somaśca rājasūyena iṣṭvā dharmeṇa dharmavit | prāptaśca sarvalokeṣu kīrtisthānaṃ ca śāśvatam || 7.83.7 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
asminnahani yacchreyaścintyatāṃ tanmayā saha | hitaṃ cāyatiyuktaṃ ca prayatau kartumarhathaḥ || 7.83.8 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
śrutvā tu rāghavasyaitadvākyaṃ vākyaviśāradaḥ | bharataḥ prāñjalirbhūtvā vākyametaduvāca ha || 7.83.9 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tvayi dharmaḥ paraḥ sādho tvayi sarvā vasundharā | pratiṣṭhitā mahābāho yaśaścāmitavikrama || 7.83.10 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
mahīpālāśca sarve tvāṃ prajāpatimivāmarāḥ | nirīkṣante mahātmānaṃ lokānāthaṃ yathā vayam || 7.83.11 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
putrāśca pitṛvadrājanpaśyanti tvāṃ mahābala | pṛthivyā gatibhūto 'si prāṇināmapi rāghava || 7.83.12 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa tvamevaṃvidhaṃ yajñamāhartāsi kathaṃ nṛpa | pṛthivyāṃ rājavaṃśānāṃ vināśo yatra dṛśyate || 7.83.13 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
pṛthivyāṃ ye ca puruṣā rājanpauruṣamāgatāḥ | sarveṣāṃ bhavitā tatra saṅkṣayaḥ sarvakopajaḥ || 7.83.14 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa tvaṃ puruṣaśārdūla guṇairatulavikrama | pṛthivīṃ nārhase hantuṃ vaśe hi tava vartate || 7.83.15 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
bharatasya tu tadvākyaṃ śrutvā 'mṛtamayaṃ tadā | praharṣamatulaṃ lebhe rāmaḥ satyaparākramaḥ || 7.83.16 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
uvāca ca śubhaṃ vākyaṃ kaikeyyānandavardhanam | prīto 'smi parituṣṭo 'smi tavādya vacane 'nagha || 7.83.17 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
idaṃ vacanamaklībaṃ tvayā dharmasamāhitam | vyāhṛtaṃ puruṣavyāghra pṛthivyāḥ paripālanam || 7.83.18 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
eṣyadasmadabhiprāyādrājasūyātkratūttamāt | nivartayāmi dharmajña tava suvyāhṛtena ca || 7.83.19 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
lokapīḍākaraṃ karma na kartavyaṃ vicakṣaṇaiḥ | bālānāṃ tu śubhaṃ vākyaṃ grāhya lakṣmaṇapūrvaja | tasmācchṛṇomi te vākyaṃ sādhu yuktaṃ mahāmate || 7.83.20 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe tryaśītitamaḥ sargaḥ || 83 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.