tathoktavati rāme tu tasya janma tadadbhutam | uvāca lakṣmaṇo bhūyo bharataśca mahāyaśāḥ || 7.90.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
Sarga 90 from Uttara Kanda of the Valmiki Ramayana.
tathoktavati rāme tu tasya janma tadadbhutam | uvāca lakṣmaṇo bhūyo bharataśca mahāyaśāḥ || 7.90.1 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ilā sā somaputrasya saṃvatsaramathoṣitā | akarotkiṃ naraśreṣṭha tattvaṃ śaṃsitumarhasi || 7.90.2 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tayostadvākyamādhuryaṃ niśamya paripṛcchatoḥ | rāmaḥ punaruvācemāṃ prajāpatisute kathām || 7.90.3 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
puruṣatvaṃ gate śūre budhaḥ paramabuddhimān | saṃvartaṃ paramodāramājuhāva mahāyaśāḥ || 7.90.4 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
cyavanaṃ bhṛguputraṃ ca muniṃ cāriṣṭaneminam | pramodanaṃ modakaraṃ tato durvāsasaṃ munim || 7.90.5 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
etānsarvānsamānīya vākyajñastattvadarśanaḥ | uvāca sarvānsuhṛdo dhairyeṇa susamāhitān || 7.90.6 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ayaṃ rājā mahābāhuḥ kardamasya ilaḥ sutaḥ | jānītainaṃ yathābhūtaṃ śreyo hyatra vidhīyatām || 7.90.7 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
teṣāṃ saṃvadatāmeva tamāśramamupāgamat | kardamastu mahātejā dvijaiḥ saha mahātmabhiḥ || 7.90.8 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
pulastyaśca kratuścaiva vaṣaṭkārastathaiva ca | oṅkāraśca mahātejāstamāśramamupāgamat || 7.90.9 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
te sarve hṛṣṭamanasaḥ parasparasamāgame | hitaiṣiṇo bālhipateḥ pṛthagvākyānyathābruvan || 7.90.10 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
kardamastvabravīdvākyaṃ sutārthaṃ paramaṃ hitam | dvijāḥ śṛṇuta madvākyaṃ yacchreyaḥ pārthivasya hi || 7.90.11 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
nānyaṃ paśyāmi bhaiṣajyamantarā vṛṣabhadhvajam | nāśvamedhātparo yajñaḥ priyaścaiva mahātmanaḥ | tasmādyajāmahe sarve pārthivārthe durāsadam || 7.90.12 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
kardamenaivamuktāstu sarva eva dvijarṣabhāḥ | rocayanti sma taṃ yajñaṃ rudrasyārādhanaṃ prati || 7.90.13 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
saṃvartasya tu rājarṣeḥ śiṣyaḥ purapurañjayaḥ | marutta iti vikhyātastaṃ yajñaṃ samupāharat || 7.90.14 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tato yajño mahānāsīdbudhāśramasamīpataḥ | rudraśca paramaṃ toṣamājagāma mahāyaśāḥ || 7.90.15 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
atha yajñe samāpte tu prītaḥ paramayā mudā | umāpatirdvijānsarvānuvāca ilasannidhau || 7.90.16 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
prīto 'smi hayamedhena bhaktyā ca dvijasattamāḥ | asya bāhlipateścaiva kiṃ karomi priyaṃ śubham || 7.90.17 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tathā vadati deveśe dvijāste susamāhitāḥ | prasādayanti deveśaṃ yathā syātpuruṣastvilā || 7.90.18 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
tataḥ prīto mahādevaḥ puruṣatvaṃ dadau punaḥ | ilāyai sumahātejā dattvā cāntaradhīyata || 7.90.19 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
nivṛtte hayamedhe ca gataścādarśanaṃ haraḥ | yathāgataṃ dvijāḥ sarve hyagacchandīrghadarśinaḥ || 7.90.20 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
rājā tu bāhlimutsṛjya madhyadeśe hyanuttamam | niveśayāmāsa puraṃ pratiṣṭhānaṃ yaśaskaram || 7.90.21 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
śaśabinduśca rājarṣirbāhliṃ purapurañjayaḥ | pratiṣṭhāne ilo rājā prajāpatisuto balī || 7.90.22 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
sa kāle prāptavāँllokamilo brāhmamanuttamam | ailaḥ purūravā rājā pratiṣṭhānamavāptavān || 7.90.23 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
īdṛśo hyaśvamedhasya prabhāvaḥ puruṣarṣabhau | strībhūtaḥ pauruṣaṃ lebhe yaccānyadapi durlabham || 7.90.24 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīye ādikāvye śrīmaduttarakāṇḍe navatitamaḥ sargaḥ || 90 ||
Reading original text only. Use the controls to switch on an available commentary or source layer.